Kolon Güçlendirme

Genel Bakış

Mevcut binaların büyük bölümünde kolon enine donatısı (etriye) sık değildir, beton dayanımı projedeki değerin altındadır veya kolon-kiriş birleşim bölgeleri yeterince detaylandırılmamıştır. Bu zafiyetler, deprem sırasında kolonlarda gevrek (ani) göçme tipi hasarlara yol açabilir. Kolon güçlendirmede; eksenel yük, eğilme ve kesme kapasitesini artırırken kolonun sünekliğini de iyileştiriyor, ani göçme riskini azaltıyoruz.

Ne Zaman Gereklidir?

• Etriye aralığının geniş olduğu, sık enine donatı bulunmayan kolonlarda
• Kolon yüzeylerinde X şeklinde kesme çatlakları, ezilme veya donatı korozyonu görüldüğünde
• Karot/Schmidt testlerinde düşük beton dayanımı tespit edildiğinde
• Deprem performans analizinde kolonların "yetersiz" veya "kritik" çıkması durumunda
• Kat ilavesi, asansör boşluğu açma gibi yük artırıcı tadilatlar öncesinde

Uygulama Süreci

1. Tespit ve test: Karot, Schmidt çekici ve donatı tarama (ferro-scan) ile mevcut kesit, donatı düzeni ve beton dayanımı belirlenir.
2. Statik hesap ve yöntem seçimi: CFRP sargı, betonarme manto (jacket) veya çelik kuşaklamadan hangisinin uygulanacağına performans hedefine göre karar verilir.
3. Yüzey hazırlığı: Sıva/kaplama kazınır, beton yüzeyi kumlanır; CFRP uygulamasında köşeler en az 25 mm yarıçapla yuvarlatılır.
4. Donatı ve ankraj işlemleri: Manto/çelik yöntemlerinde ek donatı yerleştirilir, dübel ve ankraj delikleri açılır.
5. Malzeme uygulaması: CFRP kumaş epoksiyle katman katman sarılır veya manto betonu dökülür ya da çelik profiller monte edilir.
6. Kalite kontrolü: Pull-off testi ile yapışma, görsel muayene ile boşluk/kabarcık kontrolü yapılır.
7. Yüzey koruma: UV ve yangına karşı koruyucu astar/kaplama uygulanarak iş tamamlanır.

Kullanılan Malzeme & Ekipmanlar

• Tek/çift yönlü karbon fiber kumaş (CFRP), epoksi astar ve doyurma reçinesi
• Betonarme manto için ek donatı, kalıp sistemleri, mikro beton/püskürtme beton
• Çelik kuşaklama profilleri, kaynak ve bulonlu birleşim ekipmanları
• Kumlama/zımparalama makinesi, karot alma cihazı, Schmidt çekici, ferro-scan, pull-off test cihazı

Standartlar & Yönetmelikler

• TBDY 2018 – Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (mevcut bina değerlendirme ve güçlendirme bölümü)
• TS 500 – Betonarme Yapıların Tasarım ve Yapım Kuralları
• TS EN 1504-3 / 1504-4 – Beton yapı elemanlarının onarımı ve yapısal yapıştırma
• ACI 440.2R, fib Bulletin 14 – FRP ile dışarıdan güçlendirme tasarım esasları

Karar aşamasındaysanız blogumuzdaki güçlendirme nedir ve bina güçlendirmesi güvenilir mi yazıları size yol gösterecektir.

Sıkça Sorulan Sorular